Atatürk ve Ziya Gökalp’e kin kusanların ortak noktası

10 Kasım 2026… Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün bedenen aramızdan ayrılmasından buyana 88 yıl geçti. Nerede ise baştan başa işgale uğramış olan son vatan parçamız onun dehası ve Başkomutanlığı altında verilen İstiklal Savaşı ile kurtarılmış, sonra da bizlere Türk – İslam dünyasının ilk ve tek Cumhuriyet idaresini hediye etmişti.

Hür ve bağımsız yaşayabiliyorsak, bugün göstermelik olarak “Ezan susmasın bayrak inmesin” sloganını suç bastırma aracı olarak kullananların aksine İstiklal Marşımızda ifadesini bulan “Korkma sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak” ve “Şu ezanlar ki şehadetleri dinin temeli, ebedi yurdumun üstünde benim inlemeli” andı, yemini o dönemin eseridir, gerçeğidir.

Ancak ortalıkta haramzadeden geçilmiyor. Gün geçmiyor ki Atatürk’e ve onun, “Vücudumun babası Ali Rıza Efendi, heyecanlarımın babası Namık Kemal, fikirlerimin babası Ziya Gökalp’tir” dediği Ziya Gökalp’e hakaretler yağdıran, hatta onları dinsizlikle suçlayan birileri çıkmasın!

“Gün geçmiyor ki” diyorum ama buna “Yıllar geçmiyor ki” de diyebiliriz. Üniversite öğrenimi için 1970 yılı sonbaharında Ankara’ya gelmiştim. Ankara’da hemen hemen hiç tanıdığım yoktu. Bir gün Kızılay çevresinde bir toplantıya rastlayınca merak edip girdim. Salon dolu, kürsüde biri konuşuyor. Konuşmacıdan ilk duyduğum cümle şu: “Ziya Gökalp kafirdi, kafir olarak öldü!..”

Fesuphanallah!..

Daha bir – iki ay önce mezun olduğum lisede iken onun “Vatan ne Türkiye’dir Türklere ne Türkistan/Vatan büyük ve müebbet bir ülkedir Turan” şiirini okuyup heyecanlanmış, ilkokul sıralarında ilahisini okumuş biri olarak irkildim. O, “Şimdi gün doğar/Der hep insanlar/Vazifemiz var/Elhamdülillah” diye çocuklara Allah’a hamd edip şükretmesini öğütleyen şiirler yazıyor, Osmanlı’nın son döneminde Malta sürgününden döndükten sonra kızı Türkan’a, “Türk’üm, adım Türkândır/Muallimim Kur’ân’dır/Düşmanlarım çok değil/İngiliz’le Yunan’dır” mısralarını ezberletiyordu. Öyle bir insana kafir denebilir mi idi? Hemen orayı terk ettim. Terk ettim ve öğrendim ki o toplantıyı düzenleyenler, önceleri milliyetçi bir kuruluş olup daha sonra Bakanlık ve TBMM Başkanlığı da yapacak olan İsmail Kahraman’la ekibinin ele geçirmesiyle fikir erozyonuna da uğrayan Milli Türk Talebe Birliği’ne (MTTB) mensuplarmış.

Bugün de aynı zihniyet devam ediyor. Üstelik gemi iyice azıya almış durumdalar. Bir iki hafta önce öğretmenlik yıllarımda birlikte çalıştığımız bir arkadaşım, kendisine gelen ve Ziya Gökalp’le ilgili aynı tonda atıp tutan birinin videosunu gönderdi. Ben de o arkadaşıma, “Ziya Gökalp, o iftirayı atanlardan daha çok Müslüman’dır” diye cevap verdim.

Atatürk, Ziya Gökalp ve benzerlerine iftira atanların ortak bir noktaları var: Müslüman görünümlü Türk düşmanlığı!

Oysa bilmiyorlar ki bugün sahip oldukları nimetleri Atatürk sayesinde elde ettiler. “Ezan susmasın bayrak inmesin” öyle lafla olmuyor. Ezanımızın susmaması kazanılan İstiklal Savaşı ve Atatürk’ün başkanlığında toplanan TBMM’de kabul edilen İstiklal Marşımızla sağlanmış ve ebediyete kadar devam edecektir.

Osmanlı’nın son dönemlerinde düşülen o karamsarlık ortamında “Vatanın bağrına düşman dayamış hançerini/Yok mudur kurtaracak bahtı kara maderini” diye haykıran Namık Kemal’e Atatürk, İstiklal Savaşımızı başlatacağı günlerde “Vatanın bağrına düşman dayasın hançerini/Bulunur kurtaracak bahtı kara maderini” diye cevap veriyordu. Millet ve medeniyet anlayışlarında da Ziya Gökalp’le aynı çizgiyi takip eden Atatürk, yukarıya aldığımız “Vücudumun babası Ali Rıza Efendi, heyecanlarımın babası Namık Kemal, fikirlerimin babası Ziya Gökalp’tir” ifadeleriyle his ve fikirlerinin beslendiği kaynakları açıkça ifade etmişti. Dolayısıyla, “İstiklal Savaşı’nı keşke Yunanlılar kazansaydı” deyip her fırsatta Atatürk’e hakaret edenlerin Ziya Gökalp’e ve Namık Kemal’e dost olmalarını beklemek safdillik olur. Ziya Gökalp de zaten o zihniyette olanlara şu mısralarla en güzel cevabı vermiştir:

“Ben Türküm!” Diyorsun, sen Türk değilsin!
“Ve İslâm`ım!” Diyorsun, değilsin İslâm!
Ben, ne ırkım için senden vesika, ne de dinim için istedim ilâm!

Türklük hem mefkûrem hem de kanımdır:
Sırtımdan alınmaz, çünkü kürk değil!
Türklük hâdimine “Türk değil!” diyen,
Soyca Türk olsa da “piçtir! Türk değil!..”

Bedenen aramızdan ayrılışlarının 88. Yılında Başkomutan Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e, 138. Yılında Vatan Şairimiz Namık Kemal’e ve 102. Yılında ZiyaGökalp’e Allah’tan rahmet diliyorum.

10 Kasım 2026

Osman OKTAY


Bir Cevap Yazın